Het mbo krijgt het de laatste tijd flink te verduren. In grote lesfabrieken regeren geldverslindende managers, vallen lessen om de haverklap uit en worden scholieren aan hun lot overgelaten. Dat het ook anders kan bewijst TalentStad in Zwolle met de nieuwe VM2-opleiding Transport & Logistiek en Voertuigentechniek.
Stellingen, een palletwikkelmachine, palletwagens en een roldeur: op het eerste oog ligt aan de Blaloweg 1 in Zwolle een doodgewoon magazijn. Toch lijken de 'werknemers' wat aan de jonge kant. Op een heer op middelbare leeftijd na: bij nader inzien blijkt het om de docent te gaan. We zijn in het praktijklokaal van de opleiding Transport en Logistiek van vmbo-bovenbouw-school 'TalentStad'. Hier krijgen vmbo'ers de fijne kneepjes van het logistieke vak geleerd. "En dat kan het beste in een zo realistisch mogelijke omgeving", aldus Marco Baars, docent VM2.
VM2 is een project van het ministerie van OC&W, bedoeld om de leerling-uitval tussen het vmbo en het mbo terug te dringen. Hoe? Door de laatste twee jaren (bovenbouw) van het vmbo te combineren met de eerste twee jaren van het mbo. Zo ontstaat een vierjarige opleiding die leerlingen opleidt tot de startkwalificatie mbo-niveau 2. Ze hebben dan een diploma en kunnen aan het werk of verder leren.
Marco Baars is trots dat 'zijn' school werd uitgekozen om een pilot te draaien binnen het VM2-project. "Nadat we groen licht hadden gekregen voor de opleiding zijn we meteen aan de slag gegaan. Samen met ROC Landstede in Harderwijk hebben we het VM2 traject vorm gegeven, waar we in augustus vorig jaar mee zijn gestart."
In het praktijklokaal laat Baars zien wat de vmbo'ers precies leren. De docent VM2: "We bootsen hier de werkvloer zo nauwkeurig mogelijk na. We hebben een klein magazijn met alles er op en er aan. Achter de roldeur staat onze eigen vrachtwagen, waar de leerlingen het laden en lossen mee kunnen oefenen. Natuurlijk moeten ze ook kunnen omgaan met palletwagens. En voor voorraadbeheer laten we ze oefenen met schoolspullen, zoals handdoeken, schoonmaakmiddelen en werkkleding. De leerlingen zijn daadwerkelijk verantwoordelijk voor de logistiek van deze goederen binnen de school."
Waarin verschilt de nieuwe VM2-opleiding nu van een reguliere vmbo/mbo-opleiding? Baars hierover: "Normaal moeten leerlingen na het vmbo naar het mbo om een startkwalificatie te halen. Die overgang zorgt nogal eens voor problemen. In onze opleiding krijgen de leerlingen nog twee jaar les op hun vertrouwde vmbo-bovenbouw-locatie. Maar daarnaast hebben we binne het VM2 traject ook meer middelen om de leerling beter voor te bereiden op de beroepspraktijk. Zo geven we een korte EHBO-cursus en kunnen ze een VCA-certificaat halen. Verder streven we ernaar om alle leerlingen het heftruckcertificaat te laten halen. Maar ze krijgen bijvoorbeeld ook tien lessen in een rijsimulator om kennis te maken met het beroep van vrachtwagenchauffeur en te ervaren wat verkeersveiligheid inhoudt. Onze leerlingen hebben bij het vinden van een stageplek of baan veel profijt van deze extra's. Een betere aansluiting van de opleiding op de praktijk, daar draait het allemaal om."
Een stage is natuurlijk een onmisbaar onderdeel van de VM2-opleiding. In deze periode van economische teruggang blijkt het nog knap lastig om bedrijven te interesseren voor stageplaatsen. Baars: "Ondernemingen zitten vaak in zwaar weer en hebben geen tijd voor de begeleiding van stagiaires. Dat is jammer en eigenlijk ook wel een beetje kortzichtig. Want de economie begint al weer aan te trekken en over een jaar of vier, vijf zal er een groot tekort aan arbeidskrachten in de logistieke sector zijn. Je moet dus als bedrijf nu investeren om straks problemen te voorkomen." TalentStad onderhoudt nauwe contacten met het bedrijfsleven. Zo zijn er klankbordgroepen geformeerd waarin mensen vanuit het bedrijfsleven, de kenniscentra en medewerkers van TalentStad, zitting nemen. Dit alles om een betere afstemming te realiseren tussen onderwijs en werkveld, maar niet minder belangrijk, om de banden met het bedrijfsleven verder aan te halen. Niet alleen goed contact met bedrijven, maar ook een persoonlijke begeleiding van leerlingen is cruciaal, zo vindt Baars. "In het reguliere vmbo zie je maar al te vaak dat ze over de schutting worden gegooid, zonder enige vorm van begeleiding. Dan is het niet zo gek dat bedrijven afhaken. Wij kiezen voor een persoonlijke benadering en intensieve begeleiding. Het belang van de leerling staat centraal."
Maar TalentStad heeft nog meer in petto. Momenteel wordt samen met de kenniscentra en het bedrijfsleven de mogelijkheid onderzocht om een mobiliteitscentrum op te zetten in Zwolle. "In een dergelijk centrum kunnen leerlingen bijvoorbeeld hun vrachtwagenrijbewijs halen, maar je kunt er ook cursussen voor volwassenen geven. In zo'n professionele en 'volwassen' omgeving kunnen leerlingen naar mijn mening sneller en beter groeien in hun vak", aldus Baars. TalentStad heeft duidelijk de goede (logistieke) flow gevonden.
VM2 is een gecombineerd vmbo/mbo-traject van vier jaar, geïnitieerd door het ministerie van OCW. TalentStad verzorgt in het kader van VM2 de opleidingen Transport & Logistiek en Voertuigentechniek. Leerlingen kunnen in het derde jaar van het vmbo overstappen naar deze vmbo/mbo-opleiding die in samenwerking met ROC Landstede Harderwijk wordt aangeboden. Ze krijgen les van zowel hun eigen docenten als mbo-docenten en hebben de keuze uit de uitstroomvarianten (bedrijfs)automonteur, magazijnmedewerker en chauffeur goederenvervoer. Na vier jaar hebben de leerlingen een startkwalificatie in de vorm van een mbo-diploma niveau 2. Ze kunnen dan direct aan het werk gaan of doorstromen naar een opleiding op mbo-niveau 3 of 4. Een goede samenwerking met het bedrijfsleven is cruciaal voor VM2-opleidingen, aangezien de leerlingen gedurende het hele traject op, meerdere momenten, praktijkervaring moeten opdoen.






